Podejście przekrojowe

Na przestrzeni kilku ostatnich dziesięcioleci w społeczeństwie wzrosły obawy związane z potencjalnym oddziaływaniem chemikaliów, na które narażeni są ludzie i organizmy biologiczne. W wielu krajach doprowadziło to do wdrożenia surowych przepisów dotyczących chemikaliów oraz do rozpoczęcia ambitnych programów oceny ryzyka i zarządzania ryzykiem. Jednakże, z upływem czasu coraz bardziej uwidocznił się fakt, że skala zadania przekracza dostępność zasobów (ekspertów, czasu, pieniędzy) w przypadku stosowania tradycyjnych metod testowania.

Zdanie sobie sprawy z tego faktu połączone ze wzrostem wagi przywiązywanej do kwestii dobrostanu zwierząt doprowadziło do opracowania i zastosowania różnych (komputerowych) metod szacowania w regulacyjnej ocenie chemikaliów.

Do tych metod szacowania należą „zależności struktura-aktywność” (ang. SAR) oraz „ilościowe zależności struktura-aktywność” (ang. QSAR), które wspólnie (i myląco) nazywa się (Q)SAR. Te metody i narzędzia mogą być wykorzystywane do przewidywania właściwości fizykochemicznych, biologicznych (tj. toksykologicznych) oraz dotyczących losów w środowisku molekuł w oparciu o znajomość ich struktury chemicznej. Metody i narzędzia obliczeniowej oceny ekspozycji i efektów (toksykologicznych i ekotoksykologicznych) stanowią kluczowy i integralny filar nowego paradygmatu predykcyjnej oceny ryzyka, w ramach którego dąży się do opracowania skuteczniejszych i wydajniejszych sposobów oceny zagrożeń chemicznych, jednocześnie ograniczając testowanie na zwierzętach.

W kontekście oceny ryzyka chemicznego, informacje na temat chemikaliów zapewnianie przez badania (Q)SAR i powiązane metody szacowania, wspólnie zwane „metodami niebadawczymi”, mogą być wykorzystywane w połączeniu z informacjami uzyskanymi metodami badawczymi poprzez stosowanie podejść stopniowych i(lub) podejść opartych na wadze dowodu w kontekście zintegrowanych (lub inteligentnych) strategii testowania.